Bir Personelin İşletmeye Olan Maliyeti Nasıl Hesaplanır?

Bir personelin işletmeye olan maliyeti, yalnızca ödenen maaşla sınırlı değildir; SGK primleri, vergiler, yan haklar, eğitim giderleri ve diğer ek maliyetler de bu toplamın önemli bir parçasını oluşturur. İşletmelerin, bütçelerini doğru şekilde planlayabilmeleri için personel maliyetlerini tüm detaylarıyla hesaplaması kritik öneme sahiptir. İşçi maliyeti hesaplarken tüm vergi ve mevzuatları güncel görebileceğiniz Ön Muhasebe programımızı inceleyebilirsiniz.

İşveren Maliyeti Hesaplama Nasıl Yapılır?

İşveren maliyeti hesaplamada temel alınan ilk unsur, çalışana yapılan maaş ödemesidir. Bu ödeme genellikle saatlik ya da günlük çalışma süreleri esas alınarak aylık brüt ücret üzerinden belirlenir. Ancak işverenin maliyeti yalnızca maaşla sınırlı kalmaz; sağlık ve emeklilik kapsamındaki sigorta primleri gibi yasal yükümlülükler de toplam maliyetin önemli bir parçasını oluşturur. Bu nedenle çalışan maliyetini hesaplarken, ücretin yanı sıra işverene düşen tüm sosyal güvenlik yüklerinin de dikkate alınması gerekir.

Personel maliyeti hesaplanırken vergi yükümlülükleri de göz ardı edilmemelidir. İşletmeler, personel istihdamı nedeniyle farklı vergi ve prim kalemlerini düzenli olarak ödemekle sorumludur ve bu kalemlerin önemli bir bölümü doğrudan çalışan maaşı üzerinden hesaplanır. Dolayısıyla personel maliyeti; brüt ücret, SGK primleri ve ilgili vergilerin toplamı dikkate alınarak belirlenir. Bu prim ve vergi tutarları genellikle 30 günlük dönemler üzerinden hesaplandığı için, aylık mali planlamalarda bu giderlerin düzenli olarak hesaba katılması işletmeler açısından önem taşır.

Brüt Maaş Hesaplama Nasıl Yapılır?

Personelin sosyal güvenliğinin işveren tarafından sağlanması, mevzuat kapsamında zorunlu bir sorumluluktur. Bu sorumluluğun yerine getirilmesi amacıyla, çalışan ücretine çeşitli sigorta primleri eklenir. İşveren, çalışanın yaptığı iş karşılığında maaş ödemesinin yanı sıra, onun adına sosyal güvenlik sistemine prim yatırmakla yükümlüdür. Ücrete bu primlerin eklenmesiyle ortaya çıkan toplam tutar brüt maaş olarak ifade edilir.

Brüt maaş; sağlık ve emeklilik kapsamında ödenen aylık primleri içerir ve bu ödemeler her maaş döneminde düzenli olarak yapılır. Ayrıca brüt ücret içinde işsizlik sigortası primi de yer alır ve bu prim, çalışanın işsiz kalması halinde gelir kaybını telafi etmeyi amaçlar. Çalışanın eline geçen net ücret ile kesilecek prim ve vergiler, brüt maaş esas alınarak hesaplanır. İşveren ise brüt maaşı, yasal olarak belirlenen asgari ücret tutarının altında olmamak üzere ödemekle yükümlüdür. Personel maliyeti hesaplamada bilinmesi gereken ilk unsur budur.

Net Maaş Hesaplama Nasıl Yapılır 2026?

Net maaş, brüt ücret üzerinden çalışan payına düşen primler ve yasal kesintiler düşüldükten sonra ortaya çıkan tutarı ifade eder. Bu hesaplama, çalışanın yaptığı iş karşılığında fiilen eline geçen gerçek ücreti gösterir. Personel, net maaş üzerinden ayrıca bir prim ya da vergi ödemekle yükümlü değildir. İlgili prim ve vergi kesintileri, çalışan adına işveren tarafından hesaplanır ve ilgili kurumlara yatırılır.

Maaşa Göre Sigorta Primi Hesaplama Nasıl Yapılır?

Maaşa göre sigorta primi hesaplama, 2026 yılında da çalışanın brüt maaşı esas alınarak yapılır ve hem personel maliyeti hem de işveren paylarını kapsar. Hesaplamanın temel mantığı, brüt ücret üzerinden belirlenen oranlarda SGK primleri ve işsizlik sigortası primlerinin ayrı ayrı hesaplanmasına dayanır.

Öncelikle çalışanın brüt maaşı belirlenir. Bu tutar üzerinden işçi payına düşen primler (sosyal güvenlik ve işsizlik sigortası) hesaplanır ve brüt ücretten düşülür. Aynı brüt maaş üzerinden bu kez işveren payına ait primler ayrıca hesaplanır ve işveren maliyetine eklenir. Böylece hem çalışanın net maaşı hem de işverenin toplam personel maliyeti ortaya çıkar.

2026 yılında sigorta primi hesaplamasında dikkat edilmesi gereken bir diğer husus, asgari ve azami prime esas kazanç sınırlarıdır. Brüt maaş bu sınırların altında ya da üzerinde olsa dahi, prim hesaplamaları mevzuatta belirlenen bu limitler dikkate alınarak yapılır. Bu nedenle maaşa göre sigorta primi hesaplanırken yalnızca ücret tutarı değil, güncel SGK oranları ve yasal sınırlar da birlikte değerlendirilmelidir.

Asgari Ücretlinin İşverene Maliyeti Ne Kadardır?

Asgari Ücret Tespit Komisyonu tarafından belirlenen 2026 yılı asgari ücret tutarı 28.075,50 TL'dir. 1 Ocak 2026’den itibaren geçerli olan brüt asgari ücret ise 33.030,00 TL'dir. Brüt asgari ücret tutarına SGK ve işsizlik sigortası primleri eklendiğinde ise asgari ücretin işverene maliyeti 40.874,63 TL oranına yükselir. %5'lik SGK işveren teşvikinden yararlanan şirketler için ise asgari ücret işveren maliyeti 39.223,13 TL, %2'lik SGK işveren teşvikinden yararlanan şirketler için ise asgari ücret işveren maliyeti 40.214,03 TL'dir.

Personel Maliyeti Hesaplamada Dikkat Edilmesi Gerekenler Nelerdir?

Personel maliyeti hesaplamasında dikkat edilmesi gerekenler tüm yasal ve operasyonel kalemleri kapsar. Aşağıdaki başlıklar, sağlıklı bir maliyet hesabı için temel unsurları oluşturur:

• Brüt maaş tutarı

• İşçi SGK primleri (emeklilik, sağlık, işsizlik)

• İşveren SGK primleri

• Gelir vergisi ve damga vergisi

• Asgari ve azami prime esas kazanç sınırları

• Teşvik, indirim ve istisnalar (SGK teşvikleri gibi)

• Fazla mesai ve ek ödemeler

• Yan haklar ve sosyal yardımlar (yol, yemek, özel sağlık sigortası vb.)

• İzin, rapor ve devamsızlık durumları

• Aylık prim ve vergi ödeme dönemleri

Personel Maliyetiyle İlgili Merak Edilenler Nelerdir?

İşveren maliyeti hesaplamada merak edilen ve dikkat edilmesi gereken bazı noktalar mevcuttur. Bu sorular aşağıdaki gibidir;

SGK ve İşsizlik Primi Nasıl Hesaplanır?

İşsizlik primi, işverene sigorta maliyeti içinde yer alan önemli kalemlerden biridir. İşveren, çalışanın işsiz kalması durumunda maddi güvence sağlanması amacıyla her ay brüt ücret üzerinden işsizlik sigortası primi öder. Bu primler düzenli olarak İşsizlik Sigortası Fonu’na aktarılır ve çalışan, gerekli şartları sağlaması hâlinde bu fondan ödeme alabilir.

İşsizlik ödeneği, sigortalının son dört aylık prime esas kazançları dikkate alınarak hesaplanır ve günlük ortalama brüt kazancın %40’ı esas alınır. Bu ödeme, iş sözleşmesinin sona ermesinden önceki üç yıl içinde en az 600 gün işsizlik sigortası primi ödenmiş olması şartıyla yapılır. Prim gün sayısına göre işsizlik maaşı süresi 180 ila 300 gün arasında değişir; başka bir ifadeyle işsizlik ödeneği en az 6, en fazla 10 ay boyunca alınabilir. Böylece personel maliyeti hesaplamaya işsizlik primi de dahil edilmiş olur.

İşçinin Gelir Vergisi Nasıl Hesaplanır?

Düzenli gelir elde eden herkes gibi ücretli çalışanlar da gelir vergisi ödeme yükümlülüğüne tabidir. Maaşlı personel açısından gelir vergisi, çalışan adına hesaplanan ve işveren tarafından ilgili kuruma beyan edilerek ödenen bir vergidir. Bu vergi kalemi, brüt ücret üzerinden hesaplanan ve personel maliyetini etkileyen unsurlar arasında yer alır. Çalışana ait gelir vergisi tutarı yıllık kazanç esas alınarak belirlenir. Toplam yıllık gelir, ilgili vergi dilimleriyle değerlendirilir ve uygulanacak oran bu dilimlere göre hesaplanır. 

2026 Asgari Ücret SGK Primi Ne Kadardır?

İşçi maliyeti hesaplarken asgari ücretli çalışanlardan ve işverenlerden SGK primi kesintisi yapılır. Kesintiler aşağıdaki gibidir: 

• Asgari ücret SGK Primi İşçi Payı (%14): 4.624,20 TL

• Asgari ücret SGK Primi İşveren Payı (%21,75): 7.184,03 TL

%5 Puanlık SGK İndirimi Nedir?

2008 yılından itibaren uygulamaya alınan işveren destekleri kapsamında SGK prim indirimi de yer almaktadır. Bu düzenleme ile sigorta primlerinde yer alan %21,75 oranındaki işveren payı üzerinden belirli oranlarda indirim uygulanır ve ilgili tutar devlet tarafından karşılanır. Böylece işverenler, yasal yükümlülüklerini yerine getirirken personel maliyetlerini kısmen düşürme imkânı elde eder.

2026 yılı itibarıyla bu teşvik sektöre göre farklılık göstermektedir. İmalat sektöründe işverenler için SGK prim indirimi %5 olarak uygulanırken, imalat dışındaki sektörlerde bu oran %2 ile sınırlıdır. Bu indirimler, doğru şekilde uygulandığında işletmelerin toplam istihdam maliyetlerini azaltan önemli bir avantaj sağlar.

2026 İşveren Sigorta Primi Ne Kadardır?

Brüt maaş tutarında yer alan SGK primleri işçinin payına düşen ödemelerdir. Çalışanın işverene maliyeti hesaplama işlemi yaparken işveren payına düşen tutarları da dâhil etmeniz gerekir. SGK primi üzerindeki işveren hissesi %21,75 tutarındadır. Şartları sağlayan işverenler %5 veya %2'lik SGK teşvikinden faydalanabilir. 

2026 Yılında Artan Diğer Personel Giderleri Nelerdir?

Artan sigorta primleri, 2026 yılı işveren maliyeti hesaplamalarında belirleyici unsurlar arasında yer alır. Sağlık giderlerine bağlı olarak SGK prim oranlarında yaşanan artışlar, brüt ücretler üzerinde doğrudan etkili olmuştur. Buna paralel şekilde, enflasyon ve alım gücündeki değişim net maaşlarda da artışa yol açmış; tüm bu gelişmeler asgari brüt ücretin yükselmesiyle sonuçlanmıştır.

İşçinin işverene maliyeti hesaplanırken yan hakların da göz önünde bulundurulması önem taşır. Yemek, yol, özel sağlık sigortası gibi yan haklar, çalışanların refahını desteklerken iş verimliliğine de katkı sağlar. 

Uyumsoft ile Ön Muhasebede Hız Kazanın!

Blogda ele aldığımız personel maliyeti, SGK primleri, vergi kalemleri ve yan haklar gibi tüm unsurların doğru hesaplanması; ancak düzenli, güncel ve hatasız bir ön muhasebe altyapısıyla mümkün olur. Uyumsoft ön muhasebe çözümüi, maaş ve gider kayıtlarından cari hesap takibine, fatura süreçlerinden raporlamaya kadar tüm verileri tek merkezde toplayarak işletmelerin mali tabloyu anlık olarak görmesini sağlar.

Manuel işlemleri azaltan, mevzuata uyumlu ve entegre yapısı sayesinde hem zaman tasarrufu elde edebilir hem de işveren maliyetlerini daha sağlıklı şekilde planlayabilirsiniz. Siz de personel giderlerinizi ve ön muhasebe süreçlerinizi güvenle yönetmek için Uyumsoft’un ön muhasebe programını inceleyin.